Nguyễn Mạnh Trinh


Nhà thơ, dịch giả Diễm Châu (1937-2006)

Với tôi, Diễm Châu thật xa lạ nhưng cũng thật quen thuộc. Ở đời thường, tôi chỉ gặp ông đúng hai lần và nói chuyện cũng không nhiều, chỉ là những câu rất là đại khái sơ giao. Chúng tôi là những người xa lạ với nhau. Tôi chỉ biết tên ông là Phạm văn Rao, là giáo sư dạy Anh Ngữ tại các đại học như Kỹ sư điện Phú Thọ, Dược khoa… và là tổng thư ký của tạp chí Trình Bày…

Nhưng ở thi ca, tôi lại gặp thấy Diễm Châu thân quen khi đọc những tập thơ viết về hoặc dịch của hàng trăm nhà thơ nổi danh trên thế giới của nhiều dân tộc, nhiều quốc gia khác nhau. Những cuốn sách được thực hiện từ A tới Z, từ những trang giấy trắng thành những cuốn sách giới thiệu những tác giả và tác phẩm của các trào lưu văn học thế giới, từ vùng Nam Mỹ đến Châu Phi, từ Trung Hoa đến các nước vùng Châu Á Thái Bình Dương, và là những tìm tòi thú vị cho những người yêu thi ca.
Đọc tiếp »

Đỗ Thất Kinh

Chúng tôi nhận được tin buồn nhạc sĩ Đỗ Thất Kinh vừa qua đời tại quê nhà ngày 23/5/2018. Xin đăng lại một ca khúc của ông để tưởng niệm người nhạc sĩ tài hoa. (Sáng Tạo)


Mùa hoa quỳ rừng
dinhcuong

Nhạc: Đỗ Thất Kinh; Tiếng hát:Thu Vàng
ban_ky_am

Nguồn: Tác giả gửi nhạc và âm bản mp3

Yên Nhiên

Côi cút

Đang tuổi thơ ngây đã khổ rồi
Thiếu vòng tay mẹ vắng vành nôi
Co ro đêm ngủ ôm kè đá
Lây lất ngày rong đói nẻ môi
Xó chợ loanh quanh cầu bố thí
Đầu đường ngơ ngác tủi thân côi
Xót thương xin mở lòng nhân hậu
Giúp trẻ tha phương chút dưỡng bồi
Đọc tiếp »

Phan Thành Khương

Nguyễn Khuyến (1835-1909), cùng Trần Tế Xương, là hai Thi hào hàng đầu Việt Nam thời kì nửa sau thế kỉ 19 – nửa đầu thế kỉ 20. Khi thấy không thể thi thố tài năng ở chốn quan trường để giúp Dân, giúp Nước, Nguyễn Khuyến đã vội vàng từ quan, về sống ẩn dật, sống thanh bần ở quê nhà.

Bên cạnh những bài thơ phê phán những thói hư tật xấu, những chướng tai gai mắt, Nguyễn Khuyến cũng đã viết những bài thơ ca ngợi, biểu dương người tốt việc tốt. Tiêu biểu nhất là bài hát nói (còn được gọi là ca trù hay hát ả đào) “Mẹ Mốc”.

Mẹ Mốc là một bà mẹ có nhan sắc ở thành Nam Định. Chồng đi biệt tăm, bà đã giả điên giả dại, bôi bẩn mặt mày – để tránh những đôi mắt cú vọ, tránh sự chọc ghẹo của những đứa xấu – mà đi tìm chồng.
Đọc tiếp »

Lý Thừa Nghiệp

Mưa xưa

Tặng anh Phan Tấn Hải, dòng mực bát ngát thi ca.

Bốn phương, mời gió bốn phương
Đất đai tắm táp một nguồn mưa xưa
Máu me tâm huyết thượng thừa
Hiên trăng ai thắp bạc mùa thu phong
Mặt trời con mắt phương đông
Từng hồi chuông nguyện về rong gió chiều.
Đọc tiếp »

Nơi gắn bó hành cơn

Posted: 23/05/2018 in Thơ, Viên Dung

Viên Dung


Ly cà phê
dinhcuong

đồng tâm trạng
danh xưng quốc gia nuôi khôn lớn
đời buộc lãng quên
để lòng ai, lòng tôi buồn mất mát

giận phàm phu
biểu đồng tình về khúc nôi mình đang trổ hoa
bỗng thất thân. trấn lột. lạc đàn
phương trời cũ biết tìm đâu?
Đọc tiếp »

Đinh Quang Anh Thái


Nhà thơ Nguyễn Chí Thiện (1939-2012)

Cuối cùng, anh Nguyễn Chí Thiện đã đi đến chặng chót của cuộc đời: tro cốt của anh được an vị lúc 11 giờ sáng Thứ Năm, 11 tháng 10, 2012, tại Nhà Thờ Chánh Tòa Giáo Phận Orange – từng có tên là Nhà Thờ Kiếng – Quận Cam, California.

Từ rạng sáng, trời rả rích mưa!

Mưa, nhưng không nặng hạt như hôm nghe tin anh mất, khi em vừa lên xe Greyhound từ Philadelphia đi Washington DC. Hôm đó là sáng Thứ Ba, 2 Tháng 10. Lúc vừa dợm bước chân lên xe lúc 9 giờ 50 giờ Miền Ðông, Nhà văn Trần Phong Vũ giọng hốt hoảng gọi từ California: “Nguyễn Chí Thiện đang hấp hối trong bệnh viện, anh bị kẹt xe quá, không biết có còn kịp không!”

Xe dừng ở trạm Delaware để lấy thêm khách, em gọi về California hỏi anh Vũ, anh nấc lên trong phone, anh Thiện mất rồi, lúc 7 giờ 17 phút sáng!
Đọc tiếp »

Chu Vương Miện
Về Nguyễn Khuyến


Nguyễn Khuyến (1835-1909)

Thu điếu đóm

thu ẩm thu thực
thu điếu thu đóm
đất nước loạn ly
người chết nơi thành
người chuồn người đi
quan cũng như tốt
cỏi áo cùng quần
chỉ còn thân không
trà trộn với dân
thăng mất
Đọc tiếp »

Trần Dũng Tiến


Đường phố Saigon
Direk Kingnok

Nhạc và lời: Trần Dũng Tiến; Tiếng hát: Thanh Thủy
ban_ky_am

Nguồn: Tác giả gửi nhạc và âm bản mp3

Nguyễn Minh Nữu

Năm 1972, Nguyễn Quyết Thắng rủ tôi tới 19 Kỳ Đồng, quận 3, nằm đối diện hới xéo về phía trái nhà thờ Dòng Chúa Cứu Thế. Lúc bấy giờ nơi này đang được sử dụng làm Văn Phòng Liên Lạc Sinh Viên Quốc Nội và Hải Ngoại. Đây là một tòa biệt thự cổ của Pháp, bước vào là một khoảng sân khá rộng, rồi bước phòng khách có thể sinh hoạt chung năm bẩy chục người, trong nữa là ba phòng dùng làm văn phòng, phòng họp và phòng văn thư. Chỗ này là nơi gặp gỡ và sinh hoạt cho sinh viên đang đi du học nước ngoài khi về nước có chỗ tìm đến nhau, làm quen, kết bạn và tham dự các sinh hoạt cùng sinh viên trong nước. Điều hành chung là anh Đỗ Ngọc Yến. Anh Yến là Huynh trưởng của phong trào Du Ca nên đây là nơi các Huynh Trưởng Nhạc Sĩ của Du Ca thường ghé chơi như các anh Ngô Mạnh Thu, Nguyễn Đức Quang, Trần Văn Bùi,và các trưởng trẻ của Du Ca như Đặng Mục Tử, Nguyễn Quyết Thắng, Nguyễn Hữu Nghĩa, Bùi Công Bằng…
Đọc tiếp »

Trần Huy Sao

mai nữa không Thơ e ngừng thở
giờ còn thở đặng cứ làm Thơ
cuộc lữ vần xoay chừng ngấn đó
hơn thua chi nữa mà ganh nhau

ta vốn khó ưng đời bát nháo
trải nương dâu thương hải tang điền
bèo giạt hoa trôi về chốn lạ
hòa nhập dòng cơm-áo-gạo-tiền
Đọc tiếp »

Nguyễn An Bình

Ngày của mẹ

Ai cũng có một tình yêu của mẹ
Tiếng ru hời đẹp tựa cỏi thần tiên
Con bướm trắng mộng mơ thời thơ trẻ
Bay chập chờn trong giấc ngủ bình yên.

Mẹ ươm nắng sớm đồng xanh chim hót
Mẹ che mưa chiều mỗi bước con qua
Lòng của mẹ lục bình theo con nước
Tím suốt mùa dâng hiến cả đời hoa.
Đọc tiếp »

Phạm Đình Trọng

Dân gian ta có câu: Ăn như rồng cuốn, nói như rồng leo, làm như mèo mửa để chỉ hạng người ăn chơi thì giỏi, nói năng bẻm mép thì hay nhưng làm thì dở. Quan chức nhà nước cộng sản Việt Nam không phải chỉ làm dở, làm đâu hỏng đấy mà đến lời nói cũng ngô ngọng, ngớ ngẩn. Mở mồm ra nói là bộc lộ một nền tảng văn hóa thấp kém, một nhân cách hèn mọn, một tư cách công dân thiếu vắng.

Với mọi công dân bình thường thì lòng yêu nước luôn thường trực trong ý thức, trong tình cảm. Với lòng yêu nước, một núm cát của đất đai Tổ quốc cũng mang hồn thiêng của cha ông, cũng là hương hỏa thiêng liêng của cha ông để lại và không có gì lớn hơn, hệ trọng hơn là núm cát mang hồn thiêng ông bà tổ tiên, là chủ quyền lãnh thổ quốc gia.
Đọc tiếp »

Thơ nói lắp

Posted: 21/05/2018 in Hoàng Xuân Sơn, Thơ

Hoàng Xuân Sơn

B O T

bót
bót
làm tình khẩn trương
đừng thu tiền
mãi lộ
làm ơnchút
anh hai
Đọc tiếp »

Hồ Đình Nghiêm


Giáo sư đạo văn Nguyễn Đức Tồn

Sau 1975, do hoàn cảnh khiến xui, người dân miền Nam vô tình mà làm giàu thêm bộ sưu tập trong sổ đoạn trường bằng những từ ngữ mới. Một cuốn tự điển hình thành, truyền khẩu với rất nhiều cái mới lạ, trong đó có chữ quen thuộc, mãi nghe: “Chà đồ nhôm”.

Thực thi việc chà đồ nhôm, ta gọi tên bằng chữ “mánh mung”. Chẳng rõ chữ mánh ấy có bà con chi với mánh lới? Do cực khổ quá, tìm đường binh để cầm cự sống qua ngày, gọi là “chạy mánh”. Thành công thì nói “trúng mánh”, mà thất bại mặt hớt hãi nói không ra hơi, y như rằng đã “bể mánh!”.

Riêng chữ chà đồ nhôm, nó chỉ là đảo ngữ, nói lái từ “chôm đồ nhà”. Chôm là chôm chỉa, ăn cắp vặt vãnh những đồ vật xét chẳng mấy cần thiết so với tình cảnh mới. Chà đồ nhôm, xuất thần ở chỗ, đồ nhà mang ra chợ trời bán đa số là thứ liên quan tới kim loại đồng sắt bạc chì… và nhôm. Thành ra tuy là nói lái mà chữ chà đồ nhôm quá đỗi “sát với hiện tình”, ăn với vật thể vừa “giũ áo” một đi không trở lại. Chà riết, thét trong nhà đâm rộng thênh. “Tiền nhà khó như gió vào nhà trống” là do vậy!
Đọc tiếp »

Nguyễn Văn Gia

Khấn

Chắp tay
lạy khắp mười phương
Cầu xin Trời Đất
xót thương quê nhà
Cùng trong bọc trứng
mà ra
Máu đào nhạt thếch
hơn là người dưng  Đọc tiếp »

Ý Ngôn

Mẹ tôi nhỏ hơn cha tôi mười bốn tuổi. Thuở nhỏ, tôi nghĩ khoảng cách ấy quá lớn, quá xa. Giờ đây, nhìn một cô dâu mười tám, chú rể ba mươi hai, tôi thấy không có gì quá đáng.

Nếu đem ra chấm điểm từng món trên gương mặt của mẹ tôi, bà không được một điểm nào cả. Nhưng nhìn chung, bà rất duyên dáng. Bà có nụ cười rất tươi, rất hiền. Đôi mắt có vẻ hơi buồn. Và dáng điệu lúc nào cũng có vẻ buồn buồn. Hình như bà thường chất chứa nỗi buồn. Tích lũy từng nỗi buồn này đến nỗi buồn khác.

Cha tôi làm việc tại Ty Giáo Dục Long An. Mẹ tôi chỉ ở nhà, lo cơm nước và săn sóc con cái. Tôi ra đời lúc tổng thống Ngô Đình Diệm vừa lên nắm chánh quyền. Cha mẹ tôi có năm người con. Anh Luân, chị Hằng, tôi và hai em Minh, Lâm.
Đọc tiếp »

Hoàng Minh Châu


Tranh Van Hoang

Em ơi về lại ngày xưa
Có mùa Noel cho hai đứa mình than thở
Gió cao nguyên thủa ấy rất mù
Mơ những cây thông và ngôi sao bàng bạc giữa nền trời rất tối
Em ơi nhớ về con đường xuống suối
Mùa trăng
Đọc tiếp »

Song Thao

Những ngày cuối tháng 5 của 43 năm trước, là mùa sách nạn của dân chúng miền Nam. Cộng sản vừa cướp được Sài Gòn đã vội ra lệnh tịch thu tất cả sách báo miền Nam mà họ gọi là “văn hóa đồi trụy và phản động”. Họ huy động từng đoàn thanh niên học sinh, mang xe ba gác đi từng nhà lục soát sách mang đi đốt giữa những bộ mặt hốt hoảng, bất lực pha lẫn ngậm ngùi của chúng ta. Một bài báo của một tác giả vô danh tôi lượm được trên internet truy niệm cho những cuốn sách vô tội bị hỏa thiêu: “Bởi vì sách vở thời ấy, số phận nó như số phận người. Nó cũng phải trốn chạy, chui rúc, ẩn náu. Chúng cũng rơi vào cảnh mồ côi cha mẹ, cảnh lạc đàn, cảnh tan nát, cảnh tan hoang mất còn. Vận người dân miền Nam thế nào, vận chúng như thế. Đứa may trốn thoát. Tôi có đứa cháu trai, hồi đó 6 ,7 tuổi. Khi đi di tản năm 1975, cháu chỉ mang cặp sách của cháu và nhặt một cuốn sách giáo khoa tâm lý học tôi viết thời đó. Sang sau vài năm, cháu đưa lại cho tôi. Kể cũng mừng và cũng buồn cười. Đứa yểu tử thì làm mồi cho cuộc phần thư. Đứa không may làm giấy gói sôi buổi sáng. Đứa bất hạnh làm giấy chùi đít. Đó là cuộc trốn chạy vô tiền khoáng hậu mà những kẻ đi truy lùng chỉ là các trẻ con lên 12, 13 tuổi. Các cháu ngoan bác Hồ. Họ xô những đứa trẻ con vô tội đó ra đường. Chúng quàng khăn đỏ hô hoán, reo hò như trong một vụ đi bắt trộm, hay đi bắt kẻ gian. Chúng lục soát tận tình, chúng đánh trống, chúng hát hò như một cuộc ra quân của một đoàn quân chiến thắng. Gia đình nào cũng sợ hãi cái quang cảnh đó nên kẻ mà phải hy sinh đầu tiên chính là sách vở”.
Đọc tiếp »

Bắc Phong
Thơ phóng tác theo truyện Phật giáo nhân mùa Phật Đản 2562

xưa trong một ngôi chùa
ở lưng chừng triền núi
thị giả nuôi con lừa
để kéo cối xay lúa

nhiệm vụ chỉ có thế
nên lừa sống thảnh thơi
nhưng thấy đời vô vị
mơ xuống xã hội người
Đọc tiếp »

Phan Tấn Hải


Họa sĩ Võ Đình (1933-2009)

Tôi có một vài ký ức về họa sĩ Võ Đình. Gặp nhau thực sự không nhiều, nhưng hình ảnh về anh vẫn khắc sâu trong trí nhớ.

Trong những ngày tôi cư trú ở Virginia, gặp họa sĩ Võ Đình thường là trong một số sự kiện cộng đồng, có khi tại nhà một vài người trong giới văn nghệ — mà thời đó, những năm cuối thập niên 1980s, tôi là một người tuổi nhỏ, so với các bậc tôn túc có dịp quen thân và làm việc chung, như Giáo sư Nguyễn Ngọc Bích, nhà văn Trương Anh Thụy, nhà bình luận Trương Hồng Sơn (bây giờ là họa sĩ Trương Vũ)…

Không khí văn nghệ thời đó ở Virginia vui lắm: mọi người, cho dù nổi tiếng thế nào đi nữa – thí dụ, giỏi nhiều ngôn ngữ xuất sắc như GS Nguyễn Ngọc Bích và phu nhân (chị Đào Thị Hợi cũng là một giáo sư về ngữ học tại một đại học ở thủ đô Washington DC), vẫn là những hình ảnh gần gũi, dễ thấy, dễ nói chuyện.
Đọc tiếp »

Chu Vương Miện
Về Nguyễn Khuyến


Nguyễn Khuyến (1835-1909)

Nghè Và

nguyên quán làng Yên Đổ [tục gọi làng Và]
huyện Bình Lục tỉnh Hà Nam
gia đình khoa bảng đậu tam trường
nhậm chức tổng đốc Sơn Hưng Tuyên
[Sơn Tây – Hưng Yên – Tuyên Quang]
nước nhà lúc bấy giờ nửa trăng nửa đen
nửa Tây nửa ta nửa trắng nửa đen
xuất cũng năm bẩy đường
xử cũng dăm ba nẻo
nhâm mắt kèm nhèm xin từ quan
ngôi kèm trẻ nơi phủ tổng đốc Hoàng
một thứ tù nhân giam lỏng
Đọc tiếp »

Nền Vua

Posted: 18/05/2018 in Phan Ni Tấn, Truyện Ngắn

Phan Ni Tấn

– Ở Rạch Giá cũng có địa danh Tây Sơn hả nội?
– Có. Hiện nay ở ấp Tây Sơn vẫn còn “nền vua”…

Giữa thập niên 1950, ông nội tôi ở Quy Nhơn dẫn bầu đoàn thê tử vào Sài Gòn lập nghiệp, chọn đất Cầu Kho gần bến Hàm Tử mở trường dạy võ Bình Định. Mười lăm năm sau ông cáo lão hồi hưu, cha tôi kế nghiệp, dời trường về Tân Định, võ sinh ngày càng đông. Tuy vậy tình hình chiến sự giữa hai miền Nam Bắc đang leo thang khốc liệt, cha tôi được lệnh tái ngũ trở về đơn vị cũ ngoài miền Trung. Tôi – 30 tuổi, con một trong gia đình – trở thành chưởng môn đời thứ ba của nhà Nguyễn Võ. Từ ngày trở lại đơn vị cũ ngoài vùng 1 hành quân liên miên cha tôi ít khi trở về thăm nhà. Cho đến mùa hè năm 1972 dược tin cha tôi hy sinh tại đường 9 Nam Lào, ông nội tôi ngã bệnh.
Đọc tiếp »

Nguyễn Minh Phúc


Hoàng Hôn
Văn Đen

Rồi khi mắt khép

đành thôi giọt nắng cuối trời
loanh quanh chi nữa hỡi đời phù du
xa rồi giấc mộng thiên thu
là khi mắt khép sương mù giăng mây

sao mà yêu quá đời nầy
những đêm tuyệt vọng những ngày tàn phai
vậy mà còn những sớm mai
em mang niềm nhớ chia hai nỗi buồn
Đọc tiếp »

Tưởng Năng Tiến

Bây giờ nhìn lại, con đường chúng tôi đã đi trước 1975 là một con đường sai lầm. Sự nhiệt huyết lúc đó của chúng tôi đã đem lại bất hạnh hơn là hạnh phúc cho dân tộc. (Huỳnh Nhật Tấn)


Nhà thơ Trần Vàng Sao (1942 – 2018)
dinhcuong

Cách đây chưa lâu, hai nhà thơ Tần Hoài Dạ Vũ và Nguyễn Đông Nhật đã cho xuất bản cuốn Phác Hoạ Chân Dung Một Thế Hệ. Theo báo chí nhà nước đây là “một hồi ký đậm chất văn chương của hai con người đã từng sống, từng viết và từng tranh đấu trong các đô thị miền Nam trong cuộc kháng chiến chống Mỹ” và tác phẩm đã “đưa ‘giấc mơ đẹp’ của một thế hệ đến những thế hệ tiếp nối.”

“Giấc mơ đẹp” này của hai nhà thơ Tần Hoài Dạ Vũ và Nguyễn Đông Nhật, chả may, lại là ác mộng của một người làm thơ khác – cùng thời:
Đọc tiếp »

Như Quỳnh de Prelle

Một bài thơ nghi hoặc

Làm sao để nỗi buồn của tôi
trốn đi đâu đó tôi đem nó
ra trải trên tuyết để nó tan
đi thật nhanh thế là nó chuyển
thành nước đá và đóng băng lại

Khi nắng lên, nỗi buồn có vẻ
tan đi rồi lại rưng rưng khóc
Tôi không biết làm sao cho nỗi
buồn biến mất thế là tôi gửi
vào bông hoa hồng nhung gỗ
giữa mùa đông lạnh giá
nỗi buồn mắc vào chiếc gai lạnh
lẽo và teo dần suốt 90 ngày còn lại
cứ chờ xem sao mùa đông đang bắt đầu
Đọc tiếp »

Trịnh Y Thư

Sau hai tập truyện – Phòng 111 [Tạp chí Văn xuất bản, 2000] và Tập sống [Văn Mới xuất bản, 2009] – nhà văn Đặng Mai Lan gần như ngưng hẳn sáng tác mà chỉ thi thoảng xuất hiện trên văn đàn hải ngoại với một bài viết ngăn ngắn nào đó về thời sự, về một nhân vật trong văn giới hoặc một đề tài chị cảm thấy thích thú. Những bài viết ấy hôm nay tập hợp thành một tuyển văn mà chị đặt cho cái nhan đề tuy bình dị nhưng nhiều ý nghĩa: Người lạ, người quen. Chị nói về tác phẩm này của mình như sau:

Người lạ, người quen là những dấu ấn được nhìn lại từ những đoạn đời. Nhìn lại những thân tình, kỷ niệm với người quen, những rung cảm tác động từ cuộc đời của những người lạ. Là những bài viết về bạn, về người, có cả những người đã khuất…
Đọc tiếp »

Babui


Biếm họa của Babui

Nguồn: Tác giả gửi

Trần Dũng Tiến

Nhạc và lời: Trần Dũng Tiến; Tiếng hát: Thanh Thủy
ban_ky_am

Nguồn: Tác giả gửi nhạc và âm bản mp3

Phan Đắc Lữ
Kỷ niệm một năm ngày mất của Pham Ngọc Lư


Nhà thơ Phạm Ngọc Lư (1946-2017)

Tôi với Phạm Ngọc Lư quen nhau từ năm 2000 qua duyên thơ và đã nhanh chóng kết nhau làm tri âm.

Tết Giáp Thân (2004) anh có gửi tặng tôi tập thơ Đan Tâm dưới dạng bản thảo, được in theo lối thủ công nhưng khá trang nhã, gồm 48 bài thơ vừa là hành (trường thiên độc vật), vừa là thơ 5 chữ, 7 chữ nhưng nhiều nhất lại là thơ lục bát. Trong lá thư gửi kèm, Phạm Ngọc Lư có dặn dò: “Theo tôi, cả tập thơ, bài Biên cương hành là tâm điểm nên mong anh (hoặc sau này những độc giả nào đó) cố gắng đọc cho một bài đó thôi là tôi vui lắm rồi, còn những bài khác chẳng cần đọc cũng được.” Tôi đã đọc rất kỹ, đọc đi đọc lại cả tập thơ nhiều lần và tôi nhận ra rằng lời dặn dò của anh là quá khiêm tốn, bởi cái đã làm nên diện mạo hình hài và linh hồn thơ Phạm Ngọc Lư chính là những bài lục bát, chứ không phải chỉ riêng một Biên cương hành, Cố lý hành.
Đọc tiếp »