Phạm Đình Trọng

1.
Ở buổi khởi sự, khi cướp chính quyền mới chỉ là mưu đồ, những người cộng sản còn tay trắng thì tổ chức thanh niên cộng sản thực sự là nơi giáo dục lí tưởng cộng sản, rèn luyện và thử thách lớp người trẻ để đưa họ vào con đường cách mạng cộng sản. Những người cộng sản Việt Nam lứa đầu hầu hết đều được giáo dục lí tưởng và đào tạo kĩ năng cách mạng chuyên nghiệp trong tổ chức Thanh Niên Cách Mạng Đồng Chí Hội do Nguyễn Ái Quốc, người mang bạo lực cách mạng vô sản về Việt Nam, dựng lên.

Kĩ năng cần thiết hàng đầu của cách mạng vô sản là tuyện truyền. Điều được tập trung tuyên truyền cao nhất là mục tiêu chiến đấu hi sinh vì dân vì nước của những người cộng sản: Tất cả chính quyền về tay nhân dân. Dân giầu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh . . . chỉ là thứ bánh vẽ, là mồi câu dẫn dụ người dân theo họ, giao thân phận cho họ sử dụng làm công cụ giành và giữ chính quyền.
Đọc tiếp »

Chim Hải

những người đàn ông ra đi
đi trong đêm lạnh
đi dưới ngày nóng
đêm qua tôi bắt gặp họ cười nghiêng ngửa
nước trên người rụng xuống rụng xuống

nước cứ rụng xuống rụng xuống
tôi nhìn họ chảy ra chảy ra
Đọc tiếp »

Nguyễn Trần Diệu Hương

Thứ hai 21 tháng 12


Sasha Manning – Courtesy of newsdeal.in

Sasha J. Manning là một trong những sinh viên Đại học “Class 2020” không có lễ ra trường vào tháng 5 năm nay vì đại dịch. Cô và các bạn của Cô không được tung cái mũ ra trường hình vuông có đính con số 2020 tròn trĩnh ở sân vận động của trường vào đầu mùa hè, trời xanh như hy vọng của tuổi 22.

Nhưng đó không phải là điều duy nhất Coronavirus đánh cắp từ các sinh viên của class 2020. Đại dịch kéo dài càng lâu, họ càng thấy mất mát nhiều hơn.
Đọc tiếp »

Trường Sa


Tưởng niệm ca sĩ Lệ Thu (1943-2021)

Nhạc và lời: Trường Sa; Tiếng hát: Lệ Thu
ban_ky_am

Nguồn mp3: Hợp âm Việt; bản ký âm: music.quehuong.org

Vương Trùng Dương


Tưởng niệm ca sĩ Lệ Thu (1943-2021)

Trong thời gian qua, ca nhạc sĩ đã một thời nổi tiếng ở miền Nam Việt Nam đã vĩnh viễn ra đi: nhạc sĩ Lê Dinh (9/11/2020 tại Canada), nhạc sĩ Lam Phương (22/11), ca sĩ Mai Hương (29/11)… và lần nầy đến ca sĩ Lệ Thu, sau thời gian bị nhiễm Covid-19, vừa qua đời vào 7 giớ tối Thứ Sáu, 15/1/2021 tại Orange County (Quận Cam).

Là người đam mê âm nhạc, thưởng thức những tiếng hát đã một thời, một đời và đã viết về hình ảnh ca sĩ làm thăng hoa nền âm nhạc Việt Nam trong gần 3 thập niên qua. Để tưởng nhớ Mai Hương, tôi viết bài “Mai Hương, Một Ánh Sao Rơi!” như lời tạ từ. “Muôn kiếp cô liêu, ngàn năm vang” (Tô Vũ). Đầu mùa dịch Covid-19, ca sĩ Thái Thanh qua đời vào trưa ngày 17/3/2020 tại Orange County, đêm đó tôi viết: Danh ca Thái Thanh ra đi, gởi lại “Tiếng Hát Vượt Thời Gian & Không Gian”, vì nghĩ đến tang lễ ca sĩ được mọi người ái mộ, tiếc thương do lệnh khắt khe của tiểu bang nhằm tránh sự lây lan của đại dịch nên không đễn tiễn biệt làn cuối. Và, loạt bài “Viết trong mùa đại dịch” của tôi liên quan đến bệnh dịch trong quá khứ và tác phẩm văn học…
Đọc tiếp »

Về

Posted: 20/01/2021 in Hoàng Minh Châu, Thơ

Hoàng Minh Châu

Về núi chăn dê
Hề – về núi chăn dê
Phong giang thiên mãn ê chề
Về núi biếc lượn vòng bay biêng biếc
Cỏ thấp người cao ma đạo trường

Về núi chăn dê
Hề – về núi chăn dê
Treo ngang đầu gậy gió – hoa – trăng
Đọc tiếp »

Nguyễn-Khắc Tiến-Tùng

Vườn nhà tuyết trắng một màu,
Vườn tâm tĩnh lặng nguyện cầu gì không ?
Thiết tha… nhìn có, mà không…
Tan cùng tuyết trắng thong dong giữa đời.

Nguyễn-Khắc Tiến-Tùng
Ngắm tuyết đầu mùa,
Munich, 16.01.2021
Nguồn: Tác giả gửi

Song Thao


Ca sĩ Lệ Thu (1943-2021)

Tôi biết Lệ Thu từ hồi chưa có cái tên Lệ Thu. Khi đó Oanh mới 15 tuổi, tươi mát, xinh xắn, là hàng xóm của anh bạn tôi. Anh Trần Cao S. Hồi đó chúng tôi đang học lớp Đệ Nhị ban Văn Chương trường Chu Văn An. Khoảng thời gian đó, năm 1956, thi Tú Tài Một, ban C, như một cuộc vượt vũ môn. Số người đậu chỉ khoảng 10%. Chục người thi chỉ có một người đậu. Đi nghe đọc kết quả thi như đi nhận bản án. Số báo danh được xướng lên cách từng quãng lớn. Có khi cả phòng thi không có một người đậu. Vậy nên học thi tới xanh lét người.
Đọc tiếp »

Phạm Duy


Tưởng niệm ca sĩ Lệ Thu (1943-2021)

Ý Thơ: Huyền Chi; Nhạc: Phạm Duy; Tiếng hát: Lệ Thu
ban_ky_am

Nguồn mp3: TaiNhac123.com; bản ký âm: Sheet Nhạc Piano

Khúc oanh sầu

Posted: 18/01/2021 in Hoàng Xuân Sơn, Thơ

Hoàng Xuân Sơn
Ngàn thu vĩnh biệt Lệ Thu. Thương tiếc một tiếng hát “bâng khuâng hàng phố.”


Ca sĩ Lệ Thu (1943-2021)

Chiêm về khi mạ bay lên
Ôi con nước mặn đã lền ao sân
Từ mưa túy lục an phần
Trăm năm dễ có một lần chia tay
Bóng nằm khi ngọ lắt lay
Còn si vọng tiếng ve gầy kêu không  Đọc tiếp »

R.K. Narayan
Phạm Đức Thân dịch từ nguyên tác Trail of the Green Blazer của tác giả

R.K. Narayan (1906-2001) là nhà văn Ấn Độ hiện đại (viết truyện English) nổi tiếng nhât cùng với M. R. Anand và R. Rao. Tốt nghiệp đại học 1930, ông đi dạy có 5 ngày, bỏ ngang, chuyển sang viết văn. Nhưng lận đận mãi đến khi nhờ Graham Greene giúp đỡ mới in được tác phẩm đầu tay Swami and Friends (1935). Sau đó ông nổi tiếng, được S. Maugham, J. Updike… ngưỡng mộ, cũng như được nhiều giải thưởng. Năm 1982 là tác giả Ấn đầu tiên được làm hội viên danh dự của American Academy of Arts and Letters.

Các truyện ông diễn ra trong bối cảnh là thành phố tưởng tương Malgudi, mô tả những đặc thù của liên hệ con người, các trớ trêu của đời thường ở Ấn, cho thấy tồn tại của đô thị hiện đại đụng chạm đến truyền thống cổ xưa. Phong cách đơn giản, nhẹ nhàng, dí dỏm. Ông thường được ví với N. Gogol, A. Chekhov, O. Henry… cũng như với W. Faulkner (cùng tạo thành phố tưởng tượng, khám phá cái năng lực của đời thường một cách dí dỏm, nhân tình) và G. de Maupassant (cùng có tài cô đọng thuât sự trong truyện ngắn).
Đọc tiếp »

Trần Huy Sao

ngày Ôn Mệ lên thăm cháu nội Benjamin
(tên Việt Nam gọi là Trần Minh An)
cháu ra đời góp mặt gia đình Trần
Ba Mẹ cám ơn con nghen, Dr. Trần Minh Đạo

năm này tháng này ngày này ở america
chi nhánh Trần gia phiêu giạt phương xa
thêm búp Măng non nhú đọt thế Tre già
Nội Ngoại đề huề đông vui xiết kể
Đọc tiếp »

Nguyễn Hiền

Tháng 12 đi qua hồi nào?
Gã tài xế taxi hỏi tôi về đâu?
Cái nắng cuối ngày nhợt nhạt giống như tôi
Khi bước ra từ cánh cổng lớn
Với hàng chữ bệnh viện đa khoa…
Tôi vừa trở về từ địa ngục
Cái cảm giác lơ mơ lúc tôi được người nhà đưa tới bệnh viện
Một màu trắng của những chiếc áo blouse đứng vây quanh
Đọc tiếp »

Matsushita Kônosuke
Nguyễn Sơn Hùng chuyển ngữ


Matsushita Kônosuke (1894-1989)

Lời giới thiệu của dịch giả: Ông Matsushita Kônosuke viết bài dưới đây để giới thiệu quan điểm về giáo dục của ông vào tháng 10 năm 1948 trong chuỗi bài “Lời ngỏ của PHP” xuất bản hàng tháng. Tựa bài viết và tiểu tựa do dịch giả phỏng dịch. Phần nội dung dịch giả cố gắng dịch sát nguyên bản. Phần chữ nghiêng là phần quan trọng trong bài theo chủ quan của dịch giả. Bài viết của ông cách đây trên 70 năm, nhưng vẫn còn giá trị để chúng ta suy nghĩ và xem xét, là động cơ dịch giả dịch bài này. (Nguyễn Sơn Hùng)

Cơ sở giáo dục là truyền dạy và thực tập cách sống làm người

Cơ sở để sống cuộc đời an bình và hạnh phúc đồng thời điểm phồn vinh đến xã hội hiển nhiên là giáo dục. Một khi giáo dục được thực hiện tốt thì chính trị tốt được thực hiện và xã hội tốt sẽ được hình thành. Nếu giáo dục xấu thì hại việc trên không có khả năng thực hiện được.

Giáo dục là đào tạo con người. Nói đến đào tạo con người thì cũng có thể xem xét theo quan điểm của ưu sinh học (1) nhưng giáo dục, đào tạo con người vốn dĩ là nuôi dưỡng năng khiếu đã có sẵn lúc chào đời, nghĩa là nâng cao nhân tính (2). Để nâng cao nhân tính, điều trọng yếu là nuôi dưỡng 3 hoạt động chính yếu của con người là trí-tình-ý (lý trí, tình cảm và ý chí) và nhất là đào tạo để có quân bình giữa 3 hoạt động này. Con người được đào tạo để có thể duy trì trọn vẹn quân bình giữa 3 hoạt động trí-tình-ý mới thật sự là con người ưu tú; có thể xem như là đã hoàn thành được nhân cách.
Đọc tiếp »

Nguyễn Thị Thanh Bình

Gần ba ngày rồi nước Mỹ hạ cờ phân nửa treo cờ rủ
Gần ba ngày rồi tôi buồn rủ người và mất ngủ
Không thể hiểu được kẻ ái kỷ cuồng vọng nào phá nổi hơn hai trăm năm nền dân chủ
Đồi Capitol siêu cường sao có chuyện hai người sĩ quan cảnh sát gục ngã
Điện Capitol oai nghi sao biến cố ngày 6/1/2021 lại xảy ra?
Đọc tiếp »

Phạm Duy

Thơ: Hoàng Cầm; Nhạc: Phạm Duy; Tiếng hát: Thái Thanh
ban_ky_am

Nguồn MP3: nhac.vn; bản ký âm: Hợp âm Việt

Nguyễn Ngọc Tư

Chị kể hồi ở Sài Gòn hay tới một quán cháo vịt ngon muốn xỉu, nhưng tới hơi trễ chút là phải chịu bụng đói ra về. Bởi quán chỉ bán đúng sáu con vịt, không thêm không bớt. Khách có kì kèo hay đòi nằm vạ cũng chỉ nhận được nụ cười, “chịu khó mai quay lại”. Hỏi khách quá chừng đông sao không bán thêm, chú chủ quán cười, nhiêu đây là đủ. Nhưng đủ cho cái gì, chú không nói thêm.

Ngồi quán đó, chị nhớ quán bán bánh canh cua của má nổi tiếng xóm hẻm hồi xưa. Mỗi ngày nấu đúng bảy chục tô, hỏi mua tô thứ bảy mươi mốt về làm thuốc cũng hên xui. Sáng dọn chưa ấm chỗ, vèo cái hết nồi bánh, bà dành cả thời gian còn lại của ngày để nằm võng nghe Thái Thanh, hoặc dẫn con Chó đi chơi dài xóm. Chó, là tên của con vịt xiêm cồ.
Đọc tiếp »

Hoàng Xuân Sơn

Không điểm

kinh koong gõ tiếng chuông tà
tịch mặc chiều lên kinh kệ
một mùa nhang khói đã xa
còn thơm trăng thuở bồng bế

mặt người sáng nuột khung xanh
tóc đã bay theo ngày gió
cầm tay yểu điệu nghiêng thành
nói một điều gì khôn tỏ
Đọc tiếp »

Phạm Hồng Ân

Vạt mây tháng giêng

buổi sáng hồn tôi nắng tháng giêng
mồng một đầu năm rực rỡ duyên
tôi gọi mây về cho núi đẹp
cho màu xanh thẳm sắc bình nguyên.

vạt mây trôi phương bắc hoa vàng
còn in bóng Chức Nữ – Ngưu Lang
phải chăng thương cảm cầu ô thước
đành để quạ kêu cảnh lỡ làng.
Đọc tiếp »

Nguyễn Trần Diệu Hương

Thứ hai 14 tháng 12


Brett Mozarsky, Courtesy of 6abc.com

Khi tất cả các trường học trên toàn nước Mỹ đóng cửa vào tháng 3 năm nay vì đại dịch cúm Vũ Hán bắt đầu bành trướng, Brett Mozarsky, sinh viên năm thứ tư ngành Hóa học ở trường Đại học tư Haverford College ở tiểu bang Pennsylvania lo ngại các em học sinh Trung học không thể tiếp thu kiến thức có hiệu quả với cách học qua màn hình.

Brett đặc biệt quan tâm đến những em học sinh Trung học là con của những bác sĩ, y tá làm việc ở các bệnh viện ở thành phố New York (tâm dịch của Mỹ vào tháng 3, tháng 4 năm nay). Khi cha mẹ của các em làm việc căng thẳng, trên 12 tiếng mỗi ngày ở bệnh viện thì đâu còn thì giờ, và sức lực giúp đỡ con cái của họ, các em từ 11 đến 17 tuổi lần đầu tiên trong đời học online.
Đọc tiếp »

Chín. Một. Một

Posted: 13/01/2021 in Lê Chiều Giang, Thơ

Lê Chiều Giang

Thiên hạ
Chẳng ai có nhà
Ta gọi khắp phương
Gọi thêm :
911

Đời.
Im mọi tiếng nói
Ta hét cùng
Thinh không
Có chút gì rất mới
Trong lòng ta
điêu tàn
Đọc tiếp »

Orhan Pamuk
Nguyễn thị Hải Hà chuyển ngữ


Orhan Pamuk, nhà văn Thổ Nhĩ Kỳ đoạt giải Nobel Văn Chương năm 2006

Ông viết cho ai? Hơn ba mươi năm lẻ – từ khi tôi trở thành nhà văn – đây là câu hỏi tôi nghe nhiều nhất, từ cả hai giới ký giả và độc giả. Động cơ của câu hỏi này tùy theo thời điểm và nơi chốn, cũng như mức độ tò mò, nhưng tất cả đều có chung một giọng nghi ngờ khinh khỉnh.

Vào giữa thập niên bảy mươi, khi tôi quyết định trở thành người viết văn, câu hỏi này phản ảnh một quan điểm khá phổ thông, nghệ thuật và văn chương là thứ xa xỉ mà một quốc gia nghèo nàn, không nằm trong cộng đồng Tây phương, đang gắng gượng gia nhập thời hiện đại, không đủ sức trang trải. Cũng có người đề nghị “một người có học vấn và văn hóa như ông” có thể phục vụ tổ quốc hữu hiệu hơn bằng cách làm bác sĩ để chống bệnh dịch hay làm kỹ sư để xây dựng cầu. (Jean-Paul Sartre đã củng cố quan niệm này vào đầu thập niên bảy mươi khi ông tuyên bố ông chẳng tham gia chuyện văn chương nếu ông có thể làm một nhà trí thức đấu tranh dành độc lập cho xứ Biafra.)
Đọc tiếp »

Huỳnh Minh Lệ

Khỏi lo

một mảnh đất phì nhiêu màu mỡ
người nông dân cày cấy hơn hai mươi năm
mà thóc lúa ăn mấy đời không hết
nhạc sĩ Lam Phương khỏi lo như cụ Nguyễn Du
chắc ba trăm năm sau
Thành Phố Buồn vẫn vang vang
trong hang cùng ngõ hẻm

02.01.2021
Đọc tiếp »

Thủy Như

Tuổi thơ tôi là những chuỗi ngày với nghèo khó và tủi nhục. Ba bị giam trong tù cộng sản. Mẹ không còn được làm cô giáo mà phải bôn ba chợ búa nuôi bốn chị em chúng tôi. Bữa ăn nhiều khi không đủ no nói chi đến đồ chơi cho tuổi nhỏ. Chị em tôi cũng còn hơn mấy đứa trong xóm bởi chúng tôi có bộ đồ chơi nhà bếp mà chị tôi có được trước năm 75. Mẹ ráng mua cho cậu em út một bộ chữ cái bằng nhựa để ráp vần. Tôi và cô em kế thường chơi bán đồ hàng và nấu ăn với vài đứa nhỏ trong xóm với bộ đồ chơi nhà bếp của chị.
Đọc tiếp »

Mặc Phương Tử

Nhip gõ thời gian đã điểm rồi
Năm tàn, năm vẫn tiếp dòng trôi.
Có ai ngày trước mơ xuân mộng,
Cho kẻ ngàn sau thả giấc đời.  Đọc tiếp »

Tưởng Năng Tiến

Có lẽ không tỉnh thành nào được quí vị lãnh đạo Đảng/Nhà Nước quan tâm, và đặt nhiều kỳ vọng như Thanh Hoá:

– Chủ Tịch Trần Đại Quang: “Thanh Hóa cần khắc ghi lời Bác để trở nên một tỉnh kiểu mẫu.”

– Chủ Tịch Trương Tấn Sang: “Phấn đấu đến năm 2020, Thanh Hóa trở thành một trong những tỉnh tiên tiến, xây dựng Thanh Hóa trở thành tỉnh giàu đẹp, tỉnh kiểu mẫu như Bác Hồ hằng mong ước.”
Đọc tiếp »

Nguyễn Lương Vỵ

Ngồi với buổi chiều ở quê nhà

Ngồi nhìn nhau, khôn xiết biệt ly
Lắng nghe gió hát, giọng thầm thì:
Đời chớp tắt, người đi kẻ ở
Mấy mùa ly loạn, đỏ phong thi

Đỏ phong thi, khóc lá chiên đàn
Vườn xưa lót ổ, tiếng chim tràn
Hồn ai đó, sương tan ngoài ngõ
Bông dại ướt chiều, mây tím than
Đọc tiếp »

Tâm Nhiên


Tác giả và thầy Thích Huệ Vinh

Thiền sư, thi sỹ, nhạc sỹ, họa sỹ, cuồng sỹ, du sỹ, lang thang sỹ, văn nghệ sỹ tự thuở nào đi về thấp thoáng, nhấp nhô trong sương mờ vạn cổ. Từ buổi mới khai thiên lập địa lúc ban sơ, nguyên thủy đến bây giờ, họ đã ra đi và đi mãi trên con đường mây trắng, con đường sáng tạo vừa lao đao, khổ lụy vừa hùng tráng, thênh thang, vượt qua mộng thực đôi bờ sinh tử, bằng một bước nhảy trọng đại, xuất thần nhập thánh đáo thiên tiên.
Đọc tiếp »

Trần Huy Sao

Khai bút đầu năm Tây…

khai bút đầu năm Đông Đoài khác biệt
ngòi Bút lá Tre chấm mực quê nhà
năm ngón gỏ đều bàn phím quê xa
câu chữ tìm nhau bài Thơ Năm Mới…

mấy mươi năm hai cẳng chân rệu mỏi
từ chạy giặc đổi đời tới chạy kiếm cơm
giạt tới trời Tây mịt mờ xa Làng Xóm
bàn phím còm-pu-tơ thay ngòi bút lá tre
Đọc tiếp »

Hoàng Quân

Chuyện hoa

Thuở còn là tình nhân, chàng chạy xe mấy trăm cây số đến thăm nàng. Chàng đem tặng nàng một cành hoa. Chỉ hoa thôi, không có lá. Thật ra, nàng thấy hoa giống cái lá màu đỏ. Hình như nàng chưa thấy loài hoa này bao giờ. Chàng nói:

– Anh chọn hoa này vì cô hàng hoa bảo hoa này lâu tàn và… Chàng cười cười – Giá cũng phải chăng.

Dạo ấy chưa có Google, nên nàng phải “truy cập” thông tin ngoài chợ. Đảo qua nhiều hàng tiệm, cuối cùng nàng biết, đó là Anthurium. Mãi sau này, tình cờ đọc trong tờ báo Việt, nàng mới nghe thêm tên Việt của hoa: hồng sơn môn.
Đọc tiếp »